W związku z podpisaniem tzw. ustawy antysmogowej i głośną walką o poprawę jakości powietrza w Krakowie, ważnym elementem dokumentu jest ocena stanu powietrza. Oszacowana łączna emisja z obszaru województwa lubelskiego, ze źródeł liniowych, powierzchniowych i punktowych (źródło: EKOMETRIA, WIOŚ) w 2014 r. wyniosła 128 691,0 Mg pyłów i gazów (bez CO2 i CO).
Duży wpływ na jakość powietrza, obok emisji ze źródeł punktowych, mają zanieczyszczenia wprowadzane ze źródeł powierzchniowych i liniowych. Emisja powierzchniowa jest sumą m.in. emisji z palenisk domowych, oczyszczania ścieków w otwartych urządzeniach oczyszczających i składowania odpadów. Cechą charakterystyczną dla tzw. „niskiej emisji” jest to, iż powodowana jest przez liczne, rozproszone źródła z emitorów o niewielkiej wysokości. „Niska emisja” ma istotny wpływ na jakość powietrza, gdyż nisko usytuowane źródło emisji prowadzi do powstania wysokich stężeń zanieczyszczeń w strefie przebywania ludzi.
Zgodnie z przeprowadzoną klasyfikacją, strefę lubelską ze względu na przekroczenia 24-godzinnych stężeń pyłu PM10 i benzo/a/piranu (b/a/p) oznaczanego w pyle PM10 zaliczono do klasy C (o poziomach stężeń powyżej poziomu dopuszczalnego).
Zidentyfikowanymi obszarami przekroczeń pyłu PM10, wymagającymi podjęcia działań na rzecz poprawy jakości powietrza, są tereny położone w Lublinie, Białej Podlaskiej, Puławach, Zamościu i Radzyniu Podlaskim, zaś benzo/a/pirenu – tereny położone w Lublinie, Kraśniku, Białej Podlaskiej, Chełmie i Zamościu. Ponadnormatywne 24-godz. stężenia pyłu PM10 występowały prawie wyłącznie w sezonie grzewczym. Wartości stężeń pyłu PM10 w sezonie grzewczym były kilkakrotnie wyższe niż w sezonie letnim.
Stężenia benzo/a/pirenu również wykazują dużą zmienność sezonową. W 2014 r. średnie z sezonu zimowego b/a/p były od 6 do 10-krotnie wyższe od średnich z sezonu letniego. Wskazuje to, że głównym źródłem tych zanieczyszczeń jest emisja z procesów spalania opartych na węglu, w tym niska emisja z indywidualnego ogrzewania budynków.
Na wysokie stężenia pyłu PM10 i benzo/a/piranu wpływają też niekorzystne warunki klimatyczne w sezonie grzewczym (niska temperatura, mała prędkość wiatru, mała ilość opadów). Dodatkowymi przyczynami są emisje z zakładów przemysłowych oraz emisja komunikacyjna.
W ramach działań na rzecz poprawy jakości powietrza w Zamościu, w przyszłym roku ruszy uchwalony na poniedziałkowej sesji system wsparcia finansowego mieszkańców do wymiany starych, nieefektywnych systemów grzewczych w budynkach zlokalizowanych na terenie Miasta Zamość.
W załączeniu dokument opracowany przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Lublinie w ramach państwowego monitoringu środowiska. Obszerny materiał opisuje stan środowiska Lubelszczyzny w podziale na poszczególne jego komponenty.

Marek Gajewski - Rzecznik Prasowy Prezydenta Miasta Zamość