Co to jest Noc Naukowców?
Noc Naukowców to jedna z najpopularniejszych unijnych inicjatyw, skierowana do szerokiej publiczności, zwłaszcza rodzin, młodzieży i tych, którzy sami nie uważają się za miłośników nauki. Zamysłem tego przedsięwzięcia jest umożliwienie kontaktu z nauką poprzez rozrywkę.
Od 2005 r. UE przeznaczyła 16,5 mln euro na organizację Nocy Naukowców. Przez pięć lat impreza przyciągnęła 1,5 mln odwiedzających, a kolejnych kilka milionów osób dowiedziało się o niej za sprawą kampanii informacyjnych. Na Noc Naukowców w 2010 r., podczas której 600 000 osób wzięło udział w wydarzeniach związanych z nauką, UE przeznaczyła 4 mln euro, i podobną kwotą wesprze tegoroczną edycję.
Jakie jest powiązanie tego wydarzenia z nauką?
W latach 2007-2013 UE wyda na badania ponad 50 mld euro w ramach siódmego programu ramowego (7PR). Z tej kwoty 4,7 mld euro przeznaczone jest na „Działania Marie Curie”, a 309 mld euro na Europejski Instytut Innowacji i Technologii. W 2012 r. wsparcie Unii Europejskiej dla badań wyniesie 7 mld euro.
W ramach strategii „Europa 2020” państwa członkowskie zobowiązały się, że do 2020 r. przeznaczą 3% swojego PKB na badania (1% ze środków publicznych i 2% z inwestycji sektora prywatnego). Aby osiągnąć ten cel, Unia musi podnieść swoje wydatki na badania, co oznaczałoby stworzenie do 3,7 mln miejsc pracy i zwiększenie rocznego PKB o niemal 800 mld euro.
Ile Europa wyda na badania w nadchodzących latach?
W ramach strategii na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia „Europa 2020”, Unia będzie nadal coraz więcej inwestować w badania. Na najbliższy okres finansowania (2014-2020) Komisja proponuje wzrost wydatków o 46% do 80 mld euro, w porównaniu z 55 mld euro wydanymi w latach 2007-13. Zgodnie z tym wnioskiem udział badań i innowacji w budżecie UE wzrośnie do ok. 8,5%, podczas gdy w 2013 r. wynosił on 6,7%.

Jeszcze w tym roku Komisja Europejska przedstawi bardziej szczegółowe propozycje dotyczące nowego programu badań i innowacji „Horyzont 2020”, który obejmie „Działania Marie Curie” i Europejski Instytut Innowacji i Technologii.

Więcej informacji znajduje się na stronie Marie Curie i w portalu dla uczestników programów badawczych:
http://ec.europa.eu/mariecurieactions
http://ec.europa.eu/research/participants/portal
– Najciekawsze wydarzenia
Londyn (Wielka Brytania)
W Muzeum Historii Naturalnej będzie miało miejsce fikcyjne morderstwo. Badacze i odwiedzający muzeum będą zbierać dowody w miejscu przestępstwa i wezmą udział w badaniu podobnym do tych, które na co dzień wykonują specjaliści w zakresie kryminalistyki. W rozwiązaniu zagadki kryminalnej pomocne będzie badanie odcisków palców i inne techniki identyfikacji.
Rzym, Włochy
Maszyna o dwumetrowej wysokości w kształcie walca, zbudowana specjalnie na Noc Naukowców, umożliwi odwiedzającym planetarium tworzenie małych tornad, by sprawdzić, jak przebiegają tego rodzaju zjawiska w naturze. Pokazana zostanie również analiza DNA, podobna do tej, którą przeprowadza się na potrzeby prawdziwych dochodzeń policji.
Brest, Francja
Akwarium w Breście będzie scenerią dochodzenia policji w sprawie rzekomego uprowadzenia zwierzęcia. Odwiedzający pomogą zespołowi kryminalistycznemu w rozwiązaniu zagadki, badając dowody i używając zaawansowanych narzędzi badawczych. W imprezie weźmie udział 80 naukowców.
Hamburg, Niemcy
Noc Naukowców w Hamburgu będzie apelem o przeciwdziałanie zmianie klimatu. Przy ratuszu powstanie pawilon z drewna z odzysku, a przy pomocy imponujących efektów audiowizualnych naukowcy przedstawią futurystyczne scenariusze oparte na najnowszych danych dotyczących zmiany klimatu.
Kraków
Miłośnicy zagadek kryminalnych będą mogli wcielić się w nieustraszonych detektywów. Naukowcy z Instytutu Ekspertyz Sądowych zademonstrują identyfikację odcisków palców, testy DNA oraz analizę ran i uszkodzeń kości spowodowanych bronią palną. Okaże się, że to, co na pierwszy rzut oka było samobójstwem, to jednak morderstwo!
Bruksela, Belgia
Zwiedzający Muzeum Sztuk Pięknych będą mieli możliwość obejrzeć swoje ulubione filmy science fiction na trójwymiarowym ekranie. Miłośnicy Gauguina będą także mogli podziwiać „Portret Suzanne Bambridge” oraz, dzięki najnowszym cyfrowym technikom obrazowania, zobaczyć, jak specjaliści konserwują dzieła sztuki.
Nikozja, Cypr
Naukowcy wyjaśnią, na jakich podstawach naukowych opierają się umiejętności Spidermana i innych popularnych bohaterów, łamiących prawa grawitacji.
 

Marta Angrocka-Krawczyk
Wydział prasy
Komisja Europejska Przedstawicielstwo w Polsce