Okazuje się, że miejscem sprzedaży nielegalnych papierosów nie zawsze musi być ławka w parku lub targowisko. „Posiadamy adresy legalnych punktów sprzedaży, które sprzedają niepełnoletnim tanie papierosy z przemytu” – mówią Koordynatorzy Programu STOP18! i podają przykłady zgłoszeń internautów z Lubaczowa („Sprzedaje nieletnim, przeważnie produkty bez akcyzy z Ukrainy”), Bydgoszczy („Sprzedaż bez akcyzy, na sztuki”) i Otwocka („Sprzedaje 13-15 latkom, a także handluje ruskimi papierosami spod lady”).
Poza anonimowym zgłoszeniem na stronie www.sklepdokontroli.pl można też podać swoje dane osobowe i stanąć przed Sądem Rejonowym w roli świadka. Dotychczas zgodę na to wyraziło 14 osób.
Sprzedawcy za sprzedaż wyrobów tytoniowych niepełnoletniemu grozi mandat w wysokości 500 złotych. Dodatkowe mandaty 100 zł i 150 zł otrzyma odpowiednio za sprzedaż papierosów na sztuki oraz za brak obowiązkowego oznakowania punktu sprzedaży informacją o zakazie sprzedaży wyrobów tytoniowych osobom do lat 18. W przypadku odmowy przyjęcia mandatu sprawa trafia przed Sąd Rejonowy, który może wymierzyć karę grzywny do 2000 złotych.
Czy sprzedawcy rzeczywiście otrzymują takie kary?
Koordynatorzy Programu STOP18! zapytali Prezesów ponad 50 Sądów Rejonowych o ilość spraw przeciwko sprzedawcom wyrobów tytoniowych, prowadzonych w okresie 6 miesięcy po znowelizowaniu tzw. ustawy tytoniowej (15 listopad 2010 - 15 maja 2011 r.). Okazuje się, że w tym czasie 73 proc. sądów nie prowadziło żadnej sprawy przeciwko sprzedawcy wyrobów tytoniowych. Jeżeli nakładane były grzywny, to w zdecydowanej większości nie przekraczały one 200 złotych. Jedynie Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi Południe nałożył grzywnę w wysokości 510 złotych. To 10 złotych więcej niż wysokość mandatu nakładanego przez Policję i Straż Miejską.
W województwie lubelskim uczestnikami XIV edycji Programu STOP18! są między innymi Zamość, Kraśnik, Józefów, Łęczna, Bełżec, Chełm, Tomaszów Lubelski, Biała Podlaska i Lublin.
Tegoroczna edycja Programu STOP18! potrwa do listopada. Koordynatorzy akcji przewidują, że materiały edukacyjne dotrą do kilkudziesięciu tysięcy punktów sprzedaży wyrobów tytoniowych. Jesienią do Parlamentarzystów trafi Raport STOP18!, który ma uczulić polityków na problem dostępu niepełnoletnich do wyrobów tytoniowych, w tym papierosów z szarej strefy.

Michał Pełczyński

Krajowy Koordynator Programu STOP18!